و الثّانى : كقوله : فسقى الغضا و الساكنيه و ان هم * شبوه بين جوانحى و ضلوعى شرح عربى ( و منه ) اى و من المعنوى ( الاستخدام : و هو ان يراد بلفظ له معنيان احدهما ثمّ يراد بضميره ) اى بالضمير العائد الى ذلك اللفظ ( معناه الاخر او يراد باحد ضميريه احدهما ) اى احد المعنيين ثم يراد بالاخر معناه الآخر و يجوز فى كليهما ان يكونا حقيقيين و ان يكونا مجازيين اوان يكونا مختلفين ( فالاوّل ) و هو ان يراد باللفظ احد المعنيين و بضميره معناه الآخر ( كقوله : اذا نزل السّماء بارض قوم * و عيناه و ان كانوا غضابا ) جمع غضبان اراد بالسماء الغيث و بالضمير الراجع اليه فى رعيناه النبت و كلا المعنيين مجازى ( و الثّانى ) و هو ان يراد باحد ضميريه احد المعنيين و بالضمير الاخر معناه الاخر ( كقوله : فسقى الغضا و الساكنيه و انّ هم * شبوه بين جوانحى و ضلوعى ) اراد باحد ضميرى الغضا اعنى المجرور فى الساكنيه المكان الذى فيه شجرة الغضا و بالاخر اعنى المنصوب فى شبوه النّار الحاصلة من شجرة الغضا و كلاهما مجازى . ترجمه مصنّف گويد : و از وجوه معنوى صنعت استخدام مىباشد و آن اين استكه از لفظى كه داراى دو معنا است يكى را اراده نموده و سپس از ضمير راجع به آن معناى ديگر قصد شود . و يا آنست كه از احد الضميرين كه بلفظى راجع بوده يكى از دو معنا و از ضمير ديگرى معناى دوّم اراده شود .